Kennisartikel — Duurzaamheid & verpakkingen
Hoe duurzaam is piepschuim (EPS) als verpakkingsmateriaal?
Piepschuim heeft een wat twijfelachtige reputatie. Veel mensen denken direct aan “wegwerp plastic”. Maar klopt dat nog wel? In dit artikel leggen we uit hoe duurzaam modern EPS-verpakkingsmateriaal eigenlijk is, welke voordelen het biedt ten opzichte van alternatieven en waar je op moet letten als je bewuste keuzes wilt maken voor jouw bedrijf.
Waarom piepschuim vaak onterecht een slechte naam heeft
Het beeld van piepschuim wordt vaak gevormd door zwerfafval: kleine bolletjes langs de weg of verpakkingen die verkeerd worden weggegooid. Dat zegt echter weinig over het materiaal zelf, maar vooral iets over hoe er mee wordt omgegaan.
In werkelijkheid is EPS (geëxpandeerd polystyreen) een van de meest efficiënte verpakkingsmaterialen: super licht, sterk, schokdempend en volledig te recyclen. Juist doordat het zo weinig grondstof bevat, is de milieubelasting per product vaak lager dan je denkt.
- 98% lucht, 2% grondstof: EPS bestaat grotendeels uit lucht, waardoor er relatief weinig fossiele grondstof nodig is.
- Hoge bescherming: minder breuk, minder retouren en minder verspilling van kostbare producten.
- Monomateriaal: een EPS verpakking bestaat uit één materiaalsoort en is daardoor eenvoudig te recyclen.
De vraag is dus niet: “Piepschuim, goed of slecht?” maar: hoe gebruiken en verwerken we het?
De duurzame voordelen van EPS verpakkingen
Duurzaamheid gaat verder dan alleen het materiaal. Je moet kijken naar het totale plaatje: productie, transport, bescherming, levensduur en recycling. Op al die punten scoort EPS verrassend goed.
1. Lichtgewicht: minder CO₂ in transport
Omdat EPS zo licht is, scheelt het enorm in transportkilometers en brandstofverbruik. Je vervoert vooral lucht in plaats van kilo’s karton, hout of hard kunststof. Zeker bij grote volumes of internationale verzending maakt dat een zichtbaar verschil in CO₂-uitstoot.
2. Minder productschade = minder verspilling
De meest duurzame verpakking is degene die schade voorkomt. Iedere beschadigde zending betekent: opnieuw produceren, opnieuw verpakken en opnieuw versturen. Dat kost veel meer energie en grondstoffen dan een goede, iets stevigere verpakking.
EPS is van nature schokdempend en vormvast. Vooral bij kwetsbare producten – elektronica, apparatuur, maatwerkproducten of fragiele food – is dat een groot voordeel.
3. Recyclebaar monomateriaal
Moderne EPS verpakkingen zijn uitstekend te recyclen. Zolang het materiaal schoon ingezameld wordt (dus niet vol voedselresten of gemengd met andere stromen) kan het worden vermalen en weer worden ingezet als grondstof voor nieuwe producten of nieuwe EPS toepassingen.
Belangrijk daarbij:
- Houd EPS zoveel mogelijk monomateriaal(geen mix met tape, folie en karton aan elkaar).
- Zorg dat medewerkers weten dat EPS niet bij restafval hoort, maar bij een aparte stroom.
- Werk met een inzamelpartner of recycler die EPS gescheiden kan afvoeren.
EPS vs. andere verpakkingsmaterialen
Natuurlijk zijn er alternatieven: golfkarton, schuimfolie, houtwol, biologisch afbreekbare materialen. Die kunnen in bepaalde situaties prima werken. Toch blijft EPS een sterke optie wanneer:
- je producten vrij vormgegeven moeten worden ondersteund (cuvetten, inlays, hoekbescherming);
- het gewicht van de verpakking echt laag moet blijven;
- de beschermingsgraad hoog moet zijn (lange transportketens, export, kwetsbare producten);
- je wilt werken met een maatwerk oplossing die constant hetzelfde presteert.
In veel LCA’s (levenscyclus-analyses) blijkt dat EPS, ondanks de fossiele herkomst, vaak gunstig scoort door de combinatie van lage massa, hoge bescherming en recyclebaarheid.
Wil je meer weten over de verschillende soorten EPS verpakkingen? Bekijk dan ook onze gids “Piepschuim verpakking – de complete gids 2025”.
Zo maak je jouw EPS verpakkingen zo duurzaam mogelijk
Of EPS in de praktijk duurzaam is, hangt sterk af van de manier waarop je het inzet. Met een paar slimme stappen kun je het verschil maken:
- Werk met maatwerk in plaats van “te veel” materiaal.
Een goed ontworpen EPS verpakking gebruikt precies genoeg materiaal voor optimale bescherming. - Combineer niet onnodig met andere materialen.
Hoe puurder de EPS-stroom, hoe makkelijker deze gerecycled kan worden. - Regel een duidelijke retour- of inzamelstroom.
Maak afspraken met klanten, distributiepunten of interne logistiek over het gescheiden inzamelen van EPS. - Communiceer naar je klanten.
Zet op je verpakking hoe het materiaal afgevoerd kan worden. Dat voorkomt dat EPS onnodig bij het restafval belandt.
Bij Piepschuimverpakking.nl denken we hierin graag mee: van ontwerp tot praktische afspraken over retourstromen en hergebruik.
Duurzame EPS verpakking op maat voor jouw product?
Wil je minder breuk, minder verspilling én een verpakkingsoplossing die past binnen jouw duurzaamheidsdoelen? We ontwerpen en produceren EPS verpakkingen volledig op maat voor productiebedrijven, groothandels en e-commerce.
Stuur een foto of tekening van je product door – we denken mee over de vorm, bescherming, logistiek en de meest duurzame oplossing.
Veelgestelde vragen over de duurzaamheid van EPS
Is piepschuim echt recyclebaar?
Ja. Schoon EPS kan volledig worden gerecycled. Het wordt vermalen, gesmolten en weer gebruikt als grondstof voor nieuwe producten of nieuwe EPS toepassingen. Belangrijk is dat het materiaal gescheiden wordt ingezameld en niet vervuild raakt met andere stromen.
Hoort piepschuim bij het plastic afval of bij restafval?
Dat verschilt per gemeente en inzamelaar. In de industrie wordt EPS vaak als aparte stroom ingezameld. Voor zakelijke gebruikers is het verstandig om met je afvalverwerker afspraken te maken over gescheiden inzameling van EPS verpakkingsmateriaal.
Is karton niet altijd duurzamer dan EPS?
Niet per definitie. Karton is een prachtig materiaal, maar biedt niet altijd voldoende bescherming, zeker niet bij complexe vormen of lange transportketens. Wanneer een product beschadigd raakt en opnieuw geproduceerd en verzonden moet worden, is de milieubelasting vaak veel hoger dan die van een goed ontworpen EPS verpakking.
Kunnen jullie helpen met het verduurzamen van onze huidige verpakkingen?
Zeker. We bekijken graag je huidige oplossing en onderzoeken of maatwerk EPS, een andere vorm of een combinatie met andere materialen slimmer is. Neem contact op voor een advies op maat of lees meer over onze aanpak.
